Onafhankelijke journalistiek staat onder druk. Door de snelle opkomst van AI-gegenereerde content en nieuws via grote techplatforms neemt de beschikbaarheid van gratis informatie toe. Tegelijkertijd blijken AI-systemen en chatbots veelvuldig onjuiste of misleidende informatie te verspreiden. Dat ondermijnt het vertrouwen in nieuws en vergroot het risico van nieuwsmijding.
Btw-tarief cruciaal voor toegankelijke journalistiek
Het btw-tarief is het belangrijkste instrument waarmee de overheid de toegankelijkheid van journalistieke publicaties kan ondersteunen. De hoogte van de btw heeft direct invloed op abonnementsprijzen en daarmee op de betaalbaarheid van kwaliteitsjournalistiek. Dat Nederland het verlaagde btw-tarief van 9% heeft behouden, is daarom van groot belang.
Onderzoek laat zien dat een btw-tarief van 0% leidt tot lagere prijzen voor consumenten en meer investeringen in journalistiek. Daarmee wordt het voor nieuwsmedia beter mogelijk om te blijven investeren in onafhankelijke redacties en een hoogwaardige nieuwsvoorziening.
Nederland loopt achter op andere Europese landen
Alle Europese lidstaten erkennen de bijzondere maatschappelijke waarde van journalistiek met een verlaagd btw-tarief. Dat varieert van 0% tot maximaal 12%. Landen als België, Denemarken en Ierland, evenals Noorwegen en het Verenigd Koninkrijk, hanteren zelfs een btw-tarief van 0% voor journalistieke publicaties.
Met het huidige tarief van 9% behoort Nederland nog altijd tot de landen die journalistiek relatief zwaar belasten.
Op termijn naar een btw-nultarief
NDP Nieuwsmedia pleit ervoor om het verlaagde btw-tarief voor journalistieke publicaties te behouden en op termijn te verlagen naar 0%. Dat maakt betrouwbare journalistiek toegankelijker voor een breed publiek, versterkt het verdienvermogen van onafhankelijke nieuwsmedia en draagt bij aan een weerbare democratie waarin burgers kunnen beschikken over betrouwbare informatie.
